છી છી પી પી

૨૦૧૫ માં જયારે ‘પીકુ’ મુવીનું ટ્રેઇલર આવ્યું ત્યારે લોકોનું સારું એવુ ધ્યાન ખેંચ્યું હતું. મુવીનો સબ્જેક્ટ જ કઈક એવો હતો કે ધ્યાન ખેંચાયા વગર રહે જ નહિ! પછી લોકોએ જોયું, ન જોયું, તેમને ગમ્યું ન ગમ્યું એ અલગ વાત છે.
વર્ષ-દોઢ વર્ષ ગયું અને અક્ષય કુમારે તેના ફેસબુક પેજ પર “ટોઇલેટ – અ યુનિક લવ સ્ટોરી” નું પોસ્ટર પોસ્ટ કર્યું, અને ફરીથી બધાનું ધ્યાન ખેંચાયું અને કેટલાક લોકોએ તો મુવીનું પીકુ સાથે સરખામણી કરવાનું પણ સ્ટાર્ટ કરી દીધું. અને કદાચ એટલે જ મુવીના નામમાં અલગથી આવી ટેગલાઈન એડ કરી હશે.

આ તો થઇ બોલીવુડની વાત. પણ હમણાં થોડા દિવસ પહેલા “છેલ્લો દિવસ”ના સ્ટાર માઈકલ ભાઈએ તેમના નવા મુવી “Karsandas”નું ફર્સ્ટ લૂક share કર્યું, અને લોકો પર છોડ્યું કે તેને ઉચ્ચારવું કઈ રીતે(કરસનદાસ કે પછી…)!

આ તો મેં મુવીઝની વાત એટલા માટે કરી કે થોડી મજા આવે અને તમારું ધ્યાન ખેંચાય. પણ મારે વાત આજે કોઈ બીજી કરવાની છે.
આપણા દેશમાં જયારે હજુ સંડાસ/મુતરડી/શૌચાલયમાં લોકોને મોકલવાની જાહેરાતો જોવા મળી રહી છે, ત્યારે યુ.એસ. માં બાળકોને શાંતિથી શૌચ ક્રિયા કરવાથી દુર કરવામાં આવી રહ્યા છે.

ઓકે, કદાચ મેં લખ્યું એ એક્ઝેક્ટલી એ નથી કે જે તમે કદાચ વાંચ્યું સાંભળ્યું કે ચર્ચ્યું હશે, પણ જો ન્યુઝ રિપોર્ટ્સની જ ભાષામાં કહીએ તો, (જેમ બધા ન્યુઝમાં હોય તેમ, વખાણ હોય કે નિંદા, લેટ્સ ગીવ નેમ ઓફ જસ્ટ વન પર્સન) “Trump rescinds transgender bathroom rules from Obama era”.

વિચારો કે કોઈ છોકરો છોકરીઓના બાથરૂમમાં આવી જાય, તો તેની શું હાલત થશે, અથવા તો કોઈ છોકરીને છોકરાઓના બાથરૂમમાં જવું પડે તો તેની શું હાલત થશે!
આ પહેલા મારી એક પોસ્ટમાં મેં જેન્ડર અને સેકસ્યુએલીટી વિષે લખ્યું હતું, જેમાં મેં મેન્શન કર્યું હતું કે ઘણી વાર માણસની બનાવટમાં, વાયરીંગમાં એવી ગડબડ થઇ જતી હોય છે કે એક સ્ત્રીને પુરુષનું શરીર અને એક પુરુષને સ્ત્રીનું શરીર રહેવા માટે મળે છે, જે અત્યારનું મેડીકલ-સાયન્સ તેને ચેન્જ કરવામાં મદદ કરી રહ્યું છે. પણ હવે જયારે એ ટ્રાન્સમેન કે ટ્રાન્સવીમનની જાહેર શૌચાલય યુઝ કરવાની વાત આવે છે ત્યારે લોકો કન્ફયુઝ થઇ જાય છે અને જાણતા અજાણતા તે ટ્રાન્સપર્સનને હાની પહોંચાડી બેસે છે, મેન્ટલ અને ફીઝીકલ.

હવે આ વાત ને થોડા સમય પહેલા એક ટ્રાન્સ-લેડી એ કોર્ટ સુધી લઇ જઈને જેન્ડર-ન્યુટ્રલ ટોઇલેટ્સ બનાવવાની માંગ કરી, ખાસ કરીને શાળાઓમાં કે જ્યાં ઘણા ટ્રાન્સ-બાળકોને બુલી થવું પડતું હોય છે, આ જ કારણોસર.
અને ઉપર મેન્શન કરેલા આર્ટીકલમાં જેમ જણાવ્યું છે કે નવી સરકાર આવી અને ફરી બધા બનાવેલા નિયમો ઉપર પાણી ફેરવી દેવામાં આવ્યું.

એક આર્ટીકલમાં તો લખ્યું હતું કે એક ટ્રાન્સમેન કે જેના મોટા મસ્ક્યુલર હાથ છે, દાઢી મુછ છે, જાડો અવાજ છે, તેને સ્ત્રીઓનું બાથરૂમ યુઝ કરવું પડે, ફક્ત કાયદાઓના કારણે.

હવે વિચારો, આ કઈ એટલું અઘરું તો છે નહિ ને સમજવું?
સ્ત્રીને હક આપો કે સ્ત્રીઓનું વોશરૂમ યુઝ કરી શકે, અને પુરુષને હક આપો કે પુરુષોનું વોશરૂમ યુઝ કરી શકે. અને જો કન્ફયુઝન થતું જ હોય તો જેન્ડર ન્યુટ્રલ વોશરૂમનો ઓપ્શન તો છે જ!

અને એ ઘણી જગ્યાએ જોવા મળે પણ છે!
નોટ કિડિંગ, આ નીચેનો ફોટો આપણા જ દેશ, આપણ જ રાજ્ય, આપણા પોતાના અમદાવાદ શહેરના એક કેફે(કેફે સીટી મોન્ક)નો જ છે.

restroom-cafe-city-monk
photo courtesy: Nishar
અ રેસ્ટરૂમ ફોર ઓલ!

છેલ્લે બસ સવાર સવારમાં એક ફ્રેન્ડ(રોનક)નો મેસેજ હતો, જેમાં આ નીચે પોસ્ટ કરેલ વિડીઓની લીંક હતી, અને એ જોઇને જ આજની આ પોસ્ટ લખવાનું વિચાર્યું!

બોલો, તમારું શું માનવું છે?